2012 අප්රේල් මාසයේදී, එනම් පාස්කු ඉරිදා ලේ වැගිරීමට වසර හතකට පෙර, ශ්රී ලංකාවේ මඩකලපුව නගර මධ්යයේ පිහිටි ඓතිහාසික මහත්මා ගාන්ධි පිළිමයකට හානි කරන ලදී. එය ඉන්දියාවෙන් පිටත ඉදිකළ පළමු ගාන්ධි පිළිමය විය.
2012 වසරේදී සහ ඊට පසු වසරවලදී නැගෙනහිර ශ්රී ලංකාවේ විනාශ කරන ලද පිළිම කිහිපයකින් එකක් වූයේ එම පිළිමයයි. අනෙකුත් පිළිම අතරට ස්වාමි විවේකානන්ද, ඔහුගේ සහෘද පැවිදි ස්වාමි විපුලානන්ද, දෙමළ කවියෙකු වූ සුබ්රමනියා භාරතී, මෙන්ම සාන්තුවරයෙකු වූ තිරුවල්ලුවර් සහ ප්රමුඛ බ්රිතාන්ය ජාතිකයන් දෙදෙනෙකුගේ පිළිම ද එසේ විනාශයට ලක්විය.
2018 සැප්තැම්බර් මාසයේදී, නරසිංහ දෙවියන් වෙනුවෙන් කැප කරන ලද හින්දු කෝවිලක් ඉලක්ක කර ප්රහාරයක් එල්ල විය. අලුයම කෝවිලට පැමිණි බැතිමතුන්, ගර්භගෘහයට පිවිසෙන දොරටුව අසල විවිධ දෙවිවරුන්ගේ සහ දිව්යමය නාගයින්ගේ පිළිම කඩා දමා තිබෙනු දැක කම්පනයට පත් වූහ. කනගාටුවට කරුණක් නම්, මෙම පුළුල්ව පැතිරුණු ද්වේෂසහගත ක්රියාවන්හි මුල සෙවීම වෙනුවට, පොලිසිය ඔවුන්ගේ සාමාන්ය පුරුද්ද පරිදි මෙම විනාශ කිරීම් සම්බන්ධයෙන් ‘සමාජ විරෝධී මූලද්රව්ය’ වෙත දෝෂාරෝපණය කිරීමයි. කිසිවෙකු අත්අඩංගුවට ගත්තේ නැත, කිසිවෙකුට දඬුවම් ලැබුණේ ද නැත.
බරපතළ සහ ක්රමානුකූල විමර්ශනයක් සිදු කර තිබුණේ නම්, මෙම පුනරාවර්තන කඩාකප්පල්කාරී ක්රියාවන් යනු බෞද්ධ බහුතරයක් වෙසෙන මෙම දූපත් රාජ්යය මත වහාබි ආභාසය ලැබූ දැඩි ඉස්ලාමීය ප්රතිපත්තියක් පැටවීමට අපේක්ෂා කළ ඉස්ලාමීය අන්තවාදීන් කණ්ඩායමකගේ වැඩක් බව ශ්රී ලංකා බලධාරීන්ට අවබෝධ වනු ඇත.
මෙම විනාශ කිරීම්වලට – වෙනත් ස්ථානවල බුදු පිළිමවලට එල්ල කළ ප්රහාර ද ඇතුළුව – සහභාගී වූ තරුණයන්ගෙන් සමහරක්, 2019 අප්රේල් මාසයේ පාස්කු උත්සවය අතරතුර ජීවිත 260 කට වැඩි ප්රමාණයක් බිලිගනිමින් සහ සිය ගණනකට තුවාල සිදු කරමින් ඉතා සූක්ෂම ලෙස සැලසුම් කරන ලද බෝම්බ ප්රහාර මාලාවක් දියත් කළ මරාගෙන මැරෙන බෝම්බකරුවන් බවට පත් වූවන් අතර වූහ.
ඉස්ලාමීය මූලධර්මවාදීන් විසින් ඉස්ලාමීය නොවන ලෙස සලකනු ලබන පිළිමවලට එල්ල වූ ප්රහාරයන් සමඟම, සූෆි හෝ ෂියා නිකායික සහෝදර මුස්ලිම්වරුන්ට, ඔවුන්ගේ පල්ලිවලට සහ ඔවුන්ගේ සාන්තුවරයන්ගේ සොහොන්ගැබ්වලට එල්ල වූ ක්රමානුකූල සහ දණ්ඩනීය ප්රහාර ද දක්නට ලැබුණි. සමහර ප්රහාර සමඟ ඇති වූ ප්රචණ්ඩත්වය හේතුවෙන් බරපතළ තුවාල සිදුවීම් සහ සමහර අවස්ථාවලදී මරණ ද වාර්තා විය.
මීට දශකයකට පෙර දෙමළ බෙදුම්වාදී යුද්ධය අවසන් වීමෙන් පසු ශ්රී ලංකාවේ සිදු වූ දරුණුතම ත්රස්ත ප්රහාරය වන 2019 ලේ වැගිරීම සම්බන්ධයෙන් වරදකරුවන් වූ මුස්ලිම් ජාතිකයන් 15 දෙනෙකුට පසුගිය සැප්තැම්බර් 22දා ශ්රී ලංකා අධිකරණයක් විසින් වසර 200 සිට 260 දක්වා වූ සිරදඬුවම් නියම කරන ලදී.
පාස්කු ප්රහාරයේ මහමොළකරු වන ජාතික තව්හීත් ජමාත් සංවිධානයේ සහරාන් හෂීම් සහ අනෙකුත් මරාගෙන මැරෙන බෝම්බකරුවන් අට දෙනා මියගොස් ඇති පසුබිමක සහ මේ වන විට සහායකයින් 15 දෙනෙකුට දීර්ඝ සිරදඬුවම් නියම කර ඇති තත්ත්වයක් තුළ, ඉස්ලාමයේ වහාබි සහ සලාෆි අර්ථකථනයන් මගින් පෝෂණය වන මූලධර්මවාදයෙන් ශ්රී ලංකාව සුරක්ෂිත යැයි උපකල්පනය කිරීම විශාල අත්වැරදීමක් වනු ඇත. එය එසේ නොවේ.
2019 ඝාතනය හැඩගැස්වූ මතවාදී පදනම වැටෙන්නේ, 1970 දශකයේ අග භාගයේ සිට කොළඹ පාලනය විසින් අනුගමනය කරන ලද ආර්ථික ලිබරල්කරණ ප්රතිපත්තිවලින් පසුව ශ්රී ලාංකික ශ්රමිකයින් රැකියා සඳහා ගල්ෆ් රටවල් බලා යාමට පටන් ගැනීමත් සමඟය. සෞදි අරාබිය සහ කුවේටය වැනි රටවල දිගු කලක් ගත කිරීමෙන් පසු බොහෝ මුස්ලිම් ශ්රමිකයින් ශ්රී ලංකාවට ආපසු පැමිණෙන විට, අරාබි ජාතිකයන් විසින් අනුගමනය කරන ලද ඉස්ලාමීය ජීවන රටාවේ බලපෑමට ලක්ව සිටියහ.
විශේෂයෙන් ත්රිකුණාමලය, මඩකලපුව සහ අම්පාර යන නැගෙනහිර පළාත්වල ඔවුන්ගේ සංඛ්යාව වැඩිවත්ම, වහාබි/සලාෆි ඉස්ලාම් ධර්මය වැළඳගත් දේශකයන්ට ගල්ෆ් කලාපයෙන්, ප්රධාන වශයෙන් සෞදි අරාබියෙන් අරමුදල් ලැබීම ආරම්භ විය. මෙය කලාපය තුළ නව සහ දැවැන්ත මුස්ලිම් පල්ලි අඛණ්ඩව ව්යාප්ත වීමට හේතු වූ අතර, වසර ගණනාවක් පුරා, ප්රධාන වීදි සහ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය අරාබි සමාජය අනුකරණය කරන භූ දර්ශනයකට උපත ලබා දුන්නේය.
සැබවින්ම, නාගරික මධ්යස්ථානවලට ගල්ෆ් කලාපයේ පෙනුමක් ලබා දීම සඳහා පාම් ගස් සිටුවීමත් සමඟ සමාජ-සංස්කෘතික, ආගමික සහ භෞතික භූමි ප්රදේශයේ ස්ථාවර සහ පූර්ණ පරිවර්තනයක් සිදුවිය. තරුණයින් සඳහා සෞදි අරමුදල් මගින් ලබා දුන් ශිෂ්යත්ව, දැවැන්ත පෙට්රොඩොලර් ගලා ඒම සහ ගල්ෆ් ෂෙයික් රාජ්යයන්ගෙන් නිරන්තරයෙන් ආපසු පැමිණෙන මුස්ලිම්වරුන්ගේ හමුදාව යන කරුණු මාරාන්තික අයුරින් ඒකාබද්ධ වී, විශේෂයෙන් නැගෙනහිර ශ්රී ලංකාවේ සම්ප්රදායික ඉස්ලාමීය ජීවන රටාව වෙනස් කළේය.
තරුණයින් සඳහා කුරානය පාරායනය කිරීමේ තරඟ නිතිපතා පවත්වන ලදී. ත්යාග ද ප්රදානය කෙරිණි. කලාපයේ මුස්ලිම්වරුන් ප්රධාන වශයෙන් දෙමළ භාෂාව කතා කළ ද, වීදි සහ ඉස්ලාමීය ඉගෙනුම් ස්ථාන, අරාබි නාමපුවරු විසින් අත්පත් කර ගන්නා ලදී. මුස්ලිම් කාන්තාවන් සම්ප්රදායික සාරි ඇඳීම සෙමෙන් අතහැර දමා, මුළු සිරුරම වැසෙන කළු පැහැති අබායා, හිජාබ් සහ මුහුණ ආවරණය කරන නිකාබ් ඇතුළු අරාබි විලාසිතාවේ ඇඳුම් වැළඳ ගැනීමට පටන් ගත්හ.
පිරිමින් දිගු සුදු පැහැති තෝබ් ඇඳීමට සහ රැවුල වැවීමට පෙළඹුණහ. සමේ වර්ණය හැරුණු විට, එම වීදි මුජාහිදීන්වරුන් (සහ පසුව තලේබාන්වරුන්) ආධිපත්යය දැරූ 1980 සහ 90 දශකවල පකිස්ථානයේ පෙෂාවර් නගරයට සමාන වීමට පටන් ගත්තේය. කාත්තන්කුඩි (මඩකලපුවේ පිහිටි) වැනි අතිශය බහුතරයක් මුස්ලිම්වරුන් වෙසෙන නගර, ගල්ෆ් රාජ්යයක් පිළිඹිබු කළේය. දරුණුතම අන්තවාදීන්ගෙන් සමහරක් කාත්තන්කුඩි ප්රදේශයෙන් බිහි වීම පුදුමයට කරුණක් නොවීය.
මෙලෙස වෙනස් වූ භූ දර්ශනයක් තුළින්, ආගමික භක්තිකයන් සමඟ එකඟ නොවන ඕනෑම කෙනෙකු කාෆිර්වරුන් ලෙස පහත් කොට සලකන ඊනියා නිර්මලවාදී ලෝක දැක්මක් නිර්මාණය වීම ස්වාභාවික දෙයක් විය. ඔවුන්ට ඉඩ දුන්නේ නම්, කුමන හෝ ක්රමයකින් ශ්රී ලංකාව ඉස්ලාමීය සමාජයක් බවට පත් කිරීමට සහරාන් වැනි අන්තවාදීන් කැමති වනු ඇත.
බන්ධනාගාරය තුළදී සමීපව මෙය දුටු සහ ඇතැම් විට සහරාන්ගේ සමහර සහචරයින් සමඟ කටයුතු කළ එක් මුස්ලිම් නොවන පුද්ගලයෙකු වූයේ, දෙමළ කොටි සාමාජිකයෙකුව සිට පසුව නැගෙනහිර ශ්රී ලංකාවේ ප්රධාන අමාත්යවරයා බවට පත් වූ සිවනේසතුරෙයි චන්ද්රකාන්තන් හෙවත් පිල්ලෙයාන් ය. ඒ පිල්ලෙයාන් 2015 සිට 2020 දක්වා කාලය තුළ මඩකලපුව බන්ධනාගාරයේ සිටි සමයේදී වන අතර, එය පාස්කු බෝම්බ ප්රහාරයට පෙර සහ පසු කාලපරිච්ඡේදය ආවරණය කළේය.
ළමා සොල්දාදුවෙකුව සිටි ඔහු සිය ‘ඊස්ටර් පඩුකොලෛ’ (පාස්කු සංහාරය) නම් දෙමළ කෘතියේ, මානසික රෝගී හින්දු දෙමළ සිරකරුවෙකුට ඉස්ලාම් ආගම වැළඳගැනීමට පොළඹවා ගන්නා අයුරු තමා දුටු බව සිහිපත් කරයි. සිරගත කරන ලද ඇතැම් මූලධර්මවාදීන් මුස්ලිම් කාන්තාවන් සේවිකාවන්ට සමාන කරමින් ඔවුන්ට අවමන් වන අයුරින් කතා කරනු ඔහුට ඇසී ඇත.
අධිකරණ අත්අඩංගුවේ පසුවන විට පිල්ලෙයාන් නිතර මුණගැසුණු හිටපු දෙමළ සටන්කාමියෙක් ඔහුගේ ප්රකාශයක් මෙසේ උපුටා දැක්වීය. ‘මේ සමහර පුද්ගලයින් (මුස්ලිම්වරුන්) භයානක බව පෙනෙනවා. ඔවුන් රහසින් කතා කරන හැම දෙයක්ම මට ඇහෙන්නේ නැති වුණත්, ඔවුන් යම් නරක දෙයක් කිරීමට සූදානම් වන බව පෙනෙනවා.’
2023 දෙසැම්බර් මාසයේදී නිකුත් වූ පිල්ලෙයාන්ගේ පොත, ශ්රී ලංකාවේ ඉස්ලාමීය මූලධර්මවාදය පිළිබඳ සත්ය විශ්වකෝෂයක් ලෙස හැඳින්විය හැකිය. සැමවිටම සිදුවන පරිදි, අන්තවාදය රජයන සෑම තැනකම, අන්තවාදීන් පළමුවෙන්ම ඉලක්ක කරන්නේ ඔවුන්ගේම ප්රජාවන්ය. බොහෝ සූෆි සහ ෂියා සහ (පවා) සුන්නි මුස්ලිම්වරුන් ඔවුන්ට එරෙහිව සටන් කිරීම ඔවුන්ගේ ගෞරවය පිණිස කිව යුතුය. එහි ප්රතිඵලයක් ලෙස බොහෝ දෙනෙකුට දුක් විඳීමට සිදුවිය.
කනගාටුවට කරුණක් නම්, ශ්රී ලංකා රජය හෝ මුස්ලිම්වරුන් ද ඇතුළුව ප්රධාන ප්රවාහයේ දේශපාලනඥයන්ගෙන් බහුතරයක්, විශේෂයෙන්ම රටේ බහු-වාර්ගික නැගෙනහිර කලාපය තුළ වර්ධනය වෙමින් පවතින මෙම අන්තවාදීකරණයට එරෙහිව හඬක් නැගුවේ නැත.
2017 දී ඔහුගේ සහචරයින් කිහිප දෙනෙකු අත්අඩංගුවට ගැනීමෙන් පසුව, පාස්කු ත්රස්තවාදය දක්වා සහරාන් සැඟවී සිටියේය. ඒ වන විට ඔහු, ජිහාඩ් සහ මරාගෙන මැරෙන බෝම්බ ප්රහාර ඉල්ලා සිටින මෙන්ම පාර්ලිමේන්තු ප්රජාතන්ත්රවාදය සහ ශ්රී ලංකාවේ අධිකරණ පද්ධතිය හෙළා දකින වීඩියෝ නිර්මාණය කරමින් සිටියේය. එමෙන්ම මැදපෙරදිගින් බිහිවූ වඩාත්ම ලේ පිපාසිත පුද්ගලයන්ගෙන් කෙනෙකු වන අබු බකර් අල්-බැග්ඩෑඩි වෙත සිය නොසැලෙන පක්ෂපාතිත්වය ඔහු ප්රසිද්ධියේ ප්රකාශ කර තිබුණි.
වෙනත් වචනවලින් කිවහොත්, පාස්කු සංහාරය යනු නැගෙනහිර ශ්රී ලංකාව තුළ ඉතා ප්රවේශමෙන් පෝෂණය කරන ලද (වහාබි/සලාෆි) ක්රියාවලියක කූටප්රාප්තියයි. මෙම මතවාදයට පැවතීමට සහ වර්ධනය වීමට ඉඩ දෙන තාක් කල්, ඉස්ලාමීය අන්තරාය සම්බන්ධයෙන් ගත් කල ශ්රී ලංකාව අවදානමෙන් මිදී නොමැත.
-එම්.ආර්. නාරායන් ස්වාමි විසින් ලියනු ලදුව ජැෆ්නා මොනිටර් වෙබ් අඩවියේ පළවූ The Easter Bombings Did Not Begin on Easter Sunday නම් ලිපියේ සිංහල අනුවාදය –




